★ każdy wie, ale nie każdy się nad tym zastanawiał ★ to nie sama substancja decyduje, czy coś jest trucizną, lecz ilość, w jakiej ją przyjmujemy. tę fundamentalną zasadę sformułował już w XVI wieku Paracelsus, uznawany za ojca toksykologii. jego maksyma „Dosis facit venenum” przypomina, że granica między lekiem a trucizną jest płynna i zależy od dawki, kontekstu, wrażliwości organizmu i czasu ekspozycji. w praktyce: • nawet tlen i woda, choć absolutnie niezbędne do życia, mogą stać się toksyczne powodując hiperoksję czy hiponatremię, • leki o wąskim indeksie terapeutycznym (np. digoksyna, lit, teofilina) wymagają precyzyjnego dawkowania, bo różnica między dawką leczniczą a toksyczną jest niewielka, • substancje toksyczne w mikrodawkach (jak toksyna botulinowa) mogą być wykorzystywane terapeutycznie od medycyny estetycznej po neurologię. to podejście leży u podstaw współczesnej farmakologii, toksykologii i medycyny spersonalizowanej, gdzie nie tylko co, ale przede wszystkim ile, kiedy...